～（さ）せる (sa) seru

Ý nghĩa 1: A (người 1) chỉ thị và ra lệnh cho B (người 2) thực hiện một hành động. Cũng được sử dụng khi chấp nhận và cho phép nguyện vọng, ý muốn của B.

[su_audio url=”https://ahovn.net/wp-content/uploads/2024/07/kurabeshochu_016.mp3″]

Ví dụ:

1. 社長は社員を夜遅くまで残業させた。
   • Giám đốc bắt nhân viên làm thêm đến đêm tối.
2. 先生は生徒に毎日１０個ずつ漢字を覚えさせた。
   • Thầy giáo bắt học sinh mỗi ngày nhớ 10 chữ Hán.
3. 両親は私を日本に留学させてくれました。
   • Bố mẹ cho tôi đi du học Nhật Bản.
4. A: 待たせてごめん！ごめん！
   • Xin lỗi bắt cậu chờ lâu. B: 遅いよ！もう映画始まっちゃうよ。
   • Muộn thế! Phim bắt đầu rồi đấy!

Ý nghĩa 2: Dùng trong trường hợp A (người 1) không cố tình gây ra cho B (người 2) cảm xúc nhất định.

Ví dụ:

1. あの先生は冗談ばかり言って、学生を笑わせている。
   • Thầy giáo đó hay nói đùa khiến học sinh cười.
2. 彼はマラソン大会で優勝して、みんなを驚かせた。
   • Anh ấy giành giải chạy Marathon khiến mọi người bất ngờ.
3. 兄弟げんかでよく弟を泣かせて、父に叱られた。
   • Tôi bị bố mắng vì anh em cãi nhau rồi làm em trai khóc.
4. 娘: ただいま。遅くなってごめんなさい。
   • Con gái: Con về rồi ạ. Con xin lỗi vì về muộn. 母: こんな時間までどうしたの？心配させないでよ。
   • Mẹ: Làm gì đến giờ này? Đừng có khiến mẹ lo lắng chứ.

～（さ）せてください (sa) sete kudasai

Là cách nói xin phép người ở vị trí cao hơn cho mình làm việc mình muốn làm.

Ví dụ:

1. その仕事、ぜひ、私にやらせてください。
   • Hãy cho tôi làm công việc này.
2. 体調が悪いので、午後から休ませていただけますか？
   • Vì không được khỏe nên cho phép tôi nghỉ làm buổi chiều được không ạ.

Ví dụ: 3. A: それ、おいしそう！一口食べさせて。 – A: Trông ngon thế! Cho tớ một miếng đi. B: うん、いいよ。どうぞ。 – B: Ừ, ăn đi.

4. 青木: 田中さん、来週から夜のシフトにも入ってもらえませんか？
   • Aoki: Anh Tanaka, tuần sau anh vào làm thay ca tối có được không? 田中: え…すみません、少し考えさせてください。
   • Tanaka: À…xin lỗi, để tôi suy nghĩ đã nhé.

～（さ）せられる (sa) serareru

Là cách nói thụ động của ～（さ）せる (thụ động bắt buộc). Dùng khi bị chỉ thị làm một việc mình không muốn làm.

Ví dụ:

1. 彼は妻に高い指輪を買わされた。
   • Anh ấy bị vợ bắt mua nhẫn đắt tiền.
2. レストランで料理が来るまで３０分以上待たされた。
   • Bị bắt đợi hơn 30 phút mới có đồ ăn.
3. スキャンダルが原因で、市長は辞職させられた。
   • Do có vụ scandal nên thị trưởng bị buộc từ chức.
4. 無理をして体をこわした時、健康の大切さを改めて考えさせられました。
   • Làm việc quá sức nên bị ốm mới nghĩ lại tầm quan trọng của sức khỏe.

So sánh: Mẫu câu ～（さ）せる có nghĩa bắt buộc hay cho phép phụ thuộc vào mạch văn trước và sau đó.

• 父は私を無理に留学させた。(強制)
  • Bố bắt tôi phải đi du học.
• 私が望んだので、父は私を留学させた。(許可)
  • Do tôi muốn nên bố cho tôi đi du học.

Lưu ý:

• 「～（さ）せられる」 có ý mạnh rằng không liên quan đến ý muốn của bản thân.
• Trường hợp có ý muốn của người làm sẽ dùng 「～（さ）せてもらう／～（さ）せてくれる」.

Ví dụ:

• 私は両親に留学させられた。（私は望んでいなかった。）
  • Tôi bị bố mẹ bắt đi du học. (Tôi không muốn.)
• 私は両親に留学させてもらった。
  • Tôi được bố mẹ cho đi du học.